Замест Kiev, Odessa, Donbass і Tjernobyl у афіцыйных тэкстах цяпер будуць ужывацца формы Kyjiv, Odesa, Donbas і Tjornobyl.
Гэта не проста пераход на англійскае напісанне. Па-англійску сталіцу Украіны звычайна пішуць Kyiv, але па-шведску рэкамендаваная форма цяпер — Kyjiv. Прычына ў тым, што шведская мова мае ўласную сістэму перадачы ўкраінскай кірыліцы лацінскімі літарамі. Украінскае Київ паводле гэтай сістэмы становіцца Kyjiv.
Рашэнне шведскага МЗС мае не толькі моўнае, але і сімвалічнае значэнне. Міністэрства тлумачыць змену жаданнем падтрымаць Украіну і выкарыстоўваць назвы, звязаныя з украінскай мовай, украінскай дзяржаўнасцю і правам Украіны самой вызначаць, як яе гарады і рэгіёны павінны называцца ў іншых мовах. У кантэксце расійскай вайны супраць Украіны назвы сталі часткай шырэйшай дыскусіі пра гісторыю, культуру, каланіяльную спадчыну і ідэнтычнасць.
У многіх выпадках шведская мова ўжо выкарыстоўвае ўкраінскія формы. Напрыклад, пішуць Lviv, а не старэйшую форму Lvov; Dnipro пра горад, а не Dnepr; Volodymyr Zelenskyj, а не рускую форму Vladimir Zelenskij. Новае рашэнне датычыцца перадусім некалькіх вельмі ўстойлівых выключэнняў, якія доўга захоўваліся ў шведскай традыцыі.
Аднак шведскае МЗС не з’яўляецца моўным органам, які ўстанаўлівае нормы для ўсёй шведскай мовы. Яно можа вырашаць, як пісаць у сваіх афіцыйных тэкстах. Моўныя рэкамендацыі ў Швецыі даюць перадусім Isof — Інстытут мовы і фальклору — і Språkrådet, Шведская моўная рада. Але выбар МЗС часта ўплывае на медыя, школы, арганізацыі і іншыя ўстановы. Так ужо было з назвай Belarus, якая паступова замяніла старую шведскую форму Vitryssland.
Не ўсе назвы змяняюцца. Найважнейшы прыклад — сама назва краіны. Калі б украінскае Україна перадавалі па-шведску цалкам паслядоўна, можна было б атрымаць форму Ukrajina. Але ў шведскай мове даўно замацавалася форма Ukraina, і яна пакуль не змяняецца. Гэта звычайна для назваў дзяржаў: па-шведску кажуць Tyskland, а не Deutschland; Grekland, а не Elláda; Ryssland, а не Rossija.
Ёсць і іншыя складаныя выпадкі. Krim — устойлівая шведская форма для Крыма. Форма Krym была б бліжэйшая да ўкраінскага напісання, але гэтае пытанне не такое простае, як у выпадку Kiev/Kyjiv. Dnepr таксама можа захоўвацца як назва ракі, у той час як горад усё часцей называюць Dnipro.
У будучыні можна чакаць, што шведская мова будзе яшчэ больш паслядоўна зыходзіць з украінскіх формаў, калі гаворка ідзе пра ўкраінскія гарады, рэгіёны і імёны. Для Беларусі магчымая падобная дыскусія пра беларускія, а не рускія формы назваў: напрыклад Homel, Hrodna, Vitsebsk замест формаў, звязаных з рускай традыцыяй. Для Расіі сітуацыя іншая: расійскія гарады і імёны, верагодна, і далей будуць перадавацца паводле шведскіх правілаў перадачы рускай мовы.
Ці можа Швецыя калі-небудзь пачаць пісаць назву краіны як Ukrajina? Тэарэтычна — так. Практычна — гэта малаверагодна. Назвы краін змяняюцца павольна, а Ukraina ужо даўно з’яўляецца натуральнай і ўстойлівай шведскай формай. Таму найбольш верагодны варыянт — кампраміс: краіна па-шведску застаецца Ukraina, але ўсё больш украінскіх гарадоў і рэгіёнаў будуць пісацца як Kyjiv, Odesa, Donbas і Tjornobyl.
